Próby srebra – właściwości i zastosowanie

Mamy już za sobą trochę (nudnej ;) ) teorii… Dziś będzie o tym, co do czego, czyli jakie są właściwości najpopularniejszych prób srebra, i dlaczego warto ich używać do pewnych rzeczy, a do innych nie. :)

Dostępne w sklepach półprodukty, takie jak druty czy blacha, produkowane są (ze względu na wymogi prawa probierczego) z czystego srebra (fine - 0,999) lub ze stopu srebra próby 925 (930).

Półfabrykaty - przekładki, kulki, gotowe elementy ozdobne, najczęściej występują w próbie 925 lub 800.

Poszczególne próby różnią się między sobą w kilku aspektach:

- cena - im większa zawartość srebra w stopie (im wyższa próba) tym wyższa cena, czyste srebro jest oczywiście najdroższe;

- właściwości fizyczne - im więcej w srebrze jest dodatków stopowych (im niższa próba), tym generalnie materiał jest twardszy, mniej elastyczny; analogicznie - im czystsze srebro, tym miększe, bardziej podatne na kształtowanie i odkształcanie;

- podatność na ciemnienie - czyste srebro ma srebrzysto-białą barwę i najdłużej zachowuje swój pierwotny kolor i blask (choć z czasem nawet na powierzchni srebra najwyższej próby zachodzi reakcja z zawartą w powietrzu siarką, w wyniku której srebro żółknie). Niemniej jednak, im więcej w stopie dodatków, tym szybciej proces ciemnienia zachodzi.

Topienie srebra czyli jak zrobić walec :) FILM

Dziś chciałabym pokazać Wam krótki filmik o bardzo sympatycznym Brytyjczyku, który zajmuje się wykonywaniem układów okresowych złożonych z prawdziwych minerałów. Jego klientami są szkoły, muzea i baaardzo bogaci fani chemii. ;)

Na tym filmie można też zobaczyć, jak przetapia 1 kg granulek czystego srebra, aby otrzymać gustowny ;) srebrny walec. Nie jest to może artystyczna robota, ale wypolerowane ładnie. :D

Film w języku angielskim.

Srebro, brąz czy może miedź? Czyli jaka glinka na pierwszy ogień…

Dziś będę trochę przynudzać. Wierzę jednak, że niektórym przyda się taka wiedza w pigułce, która pozwoli nakreślić ogólną mapę glinek metali. Od czego zacząć? W co zainwestować? Jakie materiały mamy do dyspozycji?

W obliczu rosnących cen srebra, na pewno wiele osób ucieszy fakt, iż oprócz glinki srebra możemy kupić również sporo tańszą miedź oraz niezwykle atrakcyjny i niedrogi brąz. Jakże chciałabym teraz napisać, iż nie musimy od razu rzucać się na głęboką wodę, jeśli chcemy wypróbować metal clay. Wystarczy bowiem zaopatrzyć się na początek w małą paczuszkę brązu lub miedzi. Wydatek stosunkowo niewielki, więc jeśli pierwsza próba się nie powiedzie, nie pójdziemy z torbami… ;) Ale niestety – nie napiszę, znam bowiem dalszy ciąg…

Paczuszka przychodzi, plastelinopodobna glinka daje się formować na różne sposoby, a my krok po kroku odkrywamy jej możliwości. Zakochujemy się i marzymy o kolejnej takiej paczuszce, bądź też uznajemy, że to dłubanina kompletnie nie dla nas i wrzucamy wszystko do kosza. Jeśli glina ląduje w śmietniku – to po sprawie, możemy zapomnieć o całym incydencie. Ale jeśli materiał spełnił nasze oczekiwania i po pierwszych zmaganiach trzymamy wreszcie w dłoniach nasz premierowy, wysuszony wyrób – dochodzimy wreszcie do kluczowego pytania: jak sprawić, by glina ostatecznie stała się metalem, czyli po prostu – jak ten nasz skarb wypalić? I o ile na etapie formowania glinki wszystkie metale są do siebie mniej lub bardziej podobne, o tyle już ich wypalanie znacząco się od siebie różni. Szkopuł w tym, że to właśnie srebro wypalić najłatwiej i najszybciej (używając palnika, kuchenki gazowej bądź kuchenki mikrofalowej z odpowiednim wsadem), ale już inne glinki wymagają obróbki termicznej w specjalnym piecu, który tani nie jest. I cóż… wracamy do punktu wyjścia.

Stopy, próby i cechy probiercze

Tak jak wspomniałam we wpisie pt. „Srebro”, metale szlachetne używane są jako materiał złotniczy w formie stopów z innymi metalami.  Dziś chciałabym rozwinąć ten temat, porozważać nieco czym różni się stop od próby, a czym próba od cechy.

Oczywiście, każde z tych zagadnień można odnieść również do innych metali szlachetnych, jednak skupię się na srebrze, ponieważ jest to materiał od którego z reguły zaczyna się przygodę z tworzeniem biżuterii. :)

Zacznijmy od podstawowych pojęć: stop, próba, cecha, z których szczególnie dwa ostatnie bywają kłopotliwe, używane zamiennie, a czasem niewłaściwie. Niby oczywiste, ale czasem nawet to, co oczywiste, okazuje się całkiem skomplikowane. ;)

Według definicji zaczerpniętej z Encyklopedii PWN, stop to „substancja o właściwościach metalicznych, składająca się z 2 lub więcej pierwiastków chemicznych, z których co najmniej jeden, ale dominujący ilościowo, jest metalem. (…) Wśród składników stopu rozróżnia się: metal podstawowy — składnik dominujący ilościowo, dodatki stopowe — składniki wprowadzane w celu uzyskania określonych właściwości mechanicznych, chemicznych, technologicznych i in., domieszki — niewielkie ilości substancji pochodzących z procesów metalurgicznych.”

Takim stopem jest na przykład połączenia srebra z miedzią. Wymienione pojęcia:  metal podstawowy (w naszym przypadku srebro), dodatki stopowe (miedź), domieszki (inne dodatki, np. poprawiające topliwość lub zanieczyszczenia powstałe podczas topienia itp.), są kluczowe w zrozumieniu czym jest tzw. próba srebra.

Mówiąc najprościej, próba metalu wyraża proporcje w jakich w stopie występuje metal podstawowy oraz dodatki stopowe (wraz z domieszkami). Jest to wyrażona w promilach rzeczywista zawartość metalu szlachetnego w stopie.

Przykładowo: określenie próba 0,925 oznacza, że w stopie znajduje się 92,5% czystego srebra.

Jak wydobywa się srebro? FILM

Zastanawialiście się kiedyś jak wygląda kopalnia srebra i jego wydobycie? Okazuje się, że jest to dość skomplikowany proces.

Zainteresowanym polecam dwuczęściowy filmik „How silver is minded”, materiał przygotowany przez firmę Endeavour Silver Corp., która zajmuje się wydobyciem srebra w Meksyku i Chile.

Filmy są w języku angielskim (z możliwością włączenia napisów hiszpańskich lub niemieckich, jeśli to komuś ułatwi oglądanie). W drugiej części filmu jest sporo scen pokazujących proces wydobycia i oczyszczania srebra, warto więc obejrzeć nawet jeśli warstwa tekstowa nie będzie do końca zrozumiała. ;)

Srebro

Metale szlachetne to, najogólniej rzecz ujmując, metale odporne chemicznie, dzięki czemu mogą występować w naturze w stanie czystym, a po przetworzeniu odznaczają się trwałością i wytrzymałością.

Metali szlachetnych nie da się wytworzyć sztucznie, ludzką ręką, być może dlatego są uważane za tak cenne. Ich wartość oraz walory estetyczne sprawiają, że wciąż są pożądanym materiałem, szczególnie jako tworzywo do wyrobu biżuterii.

Srebro to wśród metali szlachetnych taka troszkę „miss publiczności”. Złoto i platyna, królujące pośród obrączek ślubnych oraz pierścionków zaręczynowych, są niewątpliwie bardziej cenne i trwalsze niż srebro. Ale to właśnie ono, ze względu na przystępną cenę oraz łatwość obróbki, zdominowało rynek biżuteryjny.

Blog Bukowiec - Bożena Jakubowska - Hebbe - srebrne rurki i srebrny drut

Srebrne rurki i srebrny drut.

[fot. Bożena Jakubowska 'Hebbe']